Alkohol na rejsie żeglarskim – można, czy lepiej nie?

Na każdym rejsie prędzej czy później padają te same pytania. Czy będzie wiatr? Czy dopłyniemy do tej pięknej zatoki? Kto robi śniadanie? I wreszcie to, które potrafi wywołać najdłuższą dyskusję: „A co z alkoholem?”

Z jednej strony mamy morze, ciepły wieczór, zachód słońca, kolację na pokładzie i coś zimnego w kieliszku. Z drugiej – jacht, liny, bom, kotwicę, fale i człowieka, który za kilka godzin powie: „Spokojnie, ja zawsze dobrze pływam”. Warto więc podejść do tematu trochę poważniej. Nie po to, żeby komuś zepsuć wakacje, tylko po to, żeby wakacje zostały wakacjami.

Jacht to nie hotel z basenem

Wieczór na zacumowanym jachcie potrafi być jedną z najprzyjemniejszych chwil całego rejsu. Morze szumi, w oddali świecą się światła miasteczka, a w ręku zimne piwo albo kieliszek lokalnego wina. Brzmi świetnie i takie właśnie jest.

Trzeba tylko pamiętać, że jacht nawet przy spokojnej pogodzie wciąż jest jachtem. Nie stoi nieruchomo jak stół w restauracji. Pokład się kołysze, zejściówka pod pokład jest stroma, a żeby zejść na ląd, trzeba przejść po trapie. Czasem wystarczy jedna większa fala od przepływającej motorówki, żeby przypomnieć sobie, że grawitacja działa również na Adriatyku.

Złota zasada: kiedy jacht płynie, kapitan jest trzeźwy

Tu nie ma miejsca na negocjacje. Polskie przepisy zabraniają prowadzenia jachtu w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środków odurzających. Zakaz obejmuje też wykonywanie obowiązków związanych z bezpieczeństwem jachtu. I bardzo dobrze.

Kapitan nie jest tylko człowiekiem, który siedzi za sterem i romantycznie wygląda w okularach przeciwsłonecznych. Odpowiada za jacht, za ludzi, za wejście do portu, za reakcję na zmianę pogody i za sytuacje awaryjne. Kiedy nagle pada „Człowiek za burtą!” albo „Silnik nie odpala!”, jego mózg ma działać szybciej niż blender. W takiej chwili nie ma czasu na „moment, tylko dopiję”.

Dlatego nie ma znaczenia, że jest ładna pogoda, że „to tylko jedno piwo” i że cała załoga woła: „Kapitanie, spokojnie, przecież nic się nie dzieje”. Kapitan ma być gotowy właśnie na to, że coś może się wydarzyć.

Alkohol i morze, czyli koktajl, którego nie zamawiamy

Alkohol pogarsza koordynację, równowagę, czas reakcji i ocenę sytuacji. Na wodzie dokładają się do tego kołysanie, wiatr, słońce i zmęczenie. Przepis jest prosty: alkohol + słońce + odwodnienie + fale + zmęczenie = bardzo kiepski koktajl. Wcale nie trzeba być pijanym. Czasem wystarczy niewielka ilość, żeby reakcja była odrobinę wolniejsza. Na lądzie oznacza to potknięcie o krawężnik, na jachcie – nietrafioną rękę przy relingu.

Do tego dwa popularne mity:

• „Umiem pływać” – być może świetnie. Tylko że po alkoholu gorzej oceniamy własne możliwości, łatwiej o dezorientację w wodzie, a morze bywa chłodniejsze, niż się wydaje.
• „Wypiję coś mocniejszego, będzie mi cieplej” – alkohol daje tylko wrażenie ciepła, a w rzeczywistości przyspiesza jego utratę. Brzmi dobrze do chwili, gdy przeczyta się cokolwiek o wychłodzeniu.

Trap – tylko z pozoru bezpieczny

Trap wygląda niewinnie. To tylko kilka desek między rufą jachtu a nabrzeżem, przejście zajmuje dwie sekundy. Tyle że jacht się kołysze, keja stoi w miejscu, a trap pracuje razem z cumami. Po zmroku jest słabo oświetlony, czasem mokry, a pod spodem czeka woda i ostra krawędź nabrzeża.

Właśnie dlatego wieczorny powrót z tawerny po trapie to jeden z momentów, w których rozsądek przydaje się najbardziej. Człowiek po kilku drinkach też się kołysze, tylko nie zawsze w tę samą stronę co jacht. Prosta zasada: po trapie przechodzimy pojedynczo, trzymając się liny, bez zakupów w obu rękach i bez popisów.

Nie tylko kapitan: załoga też się liczy

Kłopot nie zawsze dotyczy kapitana. Wyobraźmy sobie wieczór na kotwicy. Wszyscy siedzą przy stole, ktoś wypił trochę za dużo i nagle ogłasza: „Idę się wykąpać!”. Zanim ktokolwiek zdąży zaprotestować, jest już w wodzie. Inny wariant to wieczorna sesja zdjęciowa na samym dziobie albo nagłe olśnienie, że wejście na maszt to świetny pomysł.

Morze nie ma poczucia humoru i nie robi wyjątków w stylu „dobra, dzisiaj mu odpuszczę”. Dlatego na naszych rejsach obowiązuje zasada: po alkoholu nie wchodzimy do wody.

Po zacumowaniu – czas na toast

Kiedy jacht stoi bezpiecznie przy kei, silnik jest wyłączony, a cumy trzymają, zaczyna się zupełnie inna część dnia. Kolacja, chorwackie wino, greckie ouzo, włoskie prosecco albo po prostu zimne piwo. Wtedy alkohol jest częścią wakacyjnego klimatu, a nie elementem ryzyka.

Zdrowy rozsądek nadal obowiązuje. Jeśli rano wypływamy o 7:00, impreza do 4:30 nie jest najlepszym pomysłem. O 6:45 można bowiem odkryć, że największym przeciwnikiem na morzu nie jest wiatr, tylko własny kac.

Nikt nie musi pić

Rejs to nie wyścig w opróżnianiu barku. Najlepszym wieczorem bywa wspólna kolacja, rozmowa, muzyka albo kąpiel o zachodzie słońca. A czasem wszyscy są tak zmęczeni całym dniem żeglowania, że o 22:30 rozlega się zbiorowe „dobranoc” i nikomu nie jest przykro.

Na jachcie jest miejsce dla każdego: dla miłośnika lampki wina, dla fana piwa bezalkoholowego i dla kogoś, kto po prostu chce rano wstać, zrobić kawę i popatrzeć na morze. Dlatego dobra załoga nikogo nie namawia: „No weź, tylko jeden”. Nie chcesz – nie pijesz. Bez tłumaczenia się, bez żartów i bez presji.

A najlepszy drink na jachcie? Woda. Serio. W Chorwacji, Grecji czy we Włoszech słońce porządnie przygrzewa i po całym dniu na pokładzie organizm potrzebuje przede wszystkim płynów.

Kapitan czasem mówi „dzisiaj nie”

Może się zdarzyć, że ktoś chce wypłynąć, a kapitan mówi: „dzisiaj nie”. Bo wiatr jest za mocny, bo nadchodzi burza, bo ktoś z załogi źle się czuje. Albo dlatego, że część załogi jest pod wpływem alkoholu i bezpieczne prowadzenie jachtu byłoby trudne.

Wtedy nie ma dyskusji. Nie dlatego, że kapitan chce być „panem na jachcie”, tylko dlatego, że ktoś musi podjąć odpowiedzialną decyzję i nie ulec presji grupy.

Zasady NAUT w pigułce

Nie potrzebujemy regulaminu na 47 stron. Wystarczy kilka prostych zasad:

• Podczas żeglugi kapitan nie pije alkoholu. Osoba wykonująca zadania związane z bezpieczeństwem – też nie.
• Po alkoholu nie wchodzimy do wody i nie robimy wieczornych wycieczek na dziób.
• Po trapie przechodzimy ostrożnie, pojedynczo i z wolną ręką do trzymania.
• Toast dopiero po zacumowaniu. Najpierw bezpiecznie dopływamy, potem dobrze jemy, a dopiero później wznosimy kieliszek za udany dzień.
• Pamiętamy o wodzie, jedzeniu i słońcu.
• Nikogo nie namawiamy do picia.
• W razie wątpliwości wybieramy rozsądek.

Alkohol jest dla ludzi…

…gdy potrafią go używać :) To chyba najlepsze podsumowanie całego tematu. Alkohol na rejsie nie musi być tematem tabu, ale nie powinien też być głównym punktem programu. Nie organizujemy rejsów w klasztorze i nie sprawdzamy lodówki przed wyjściem z portu. Morze wymaga szacunku, jacht odpowiedzialności, a kapitan trzeźwego umysłu.

Płyniemy przecież po to, żeby budzić się przy innej wyspie, skakać do morza przed śniadaniem, odkrywać zatoki, do których nie dojedzie się samochodem, i oglądać zachody słońca z pokładu. Jeśli przy tej okazji pojawi się kieliszek wina – świetnie. Jeśli nie – też świetnie. Najważniejsze, żeby po tygodniu każdy wrócił do domu z uśmiechem, opalenizną, setką zdjęć i historiami do opowiadania. A nie z jedną: „Pamiętam tylko, że była jakaś łódka…”

Chcesz przekonać się, jak wygląda tydzień na jachcie z NAUT? Zobacz terminy rejsów albo przeczytaj, jak śpimy i żyjemy na jachcie.

← Wszystkie artykuły